Page 14 - BIG 2024
P. 14

BUDOWNICTWO




                                                                nie  szwedzki,  belgijski,  holenderski  i  norweski.  Zważywszy  na
                                                                sytuację  w  2023–2024  na  największych  polskich  rynkach  ekspor-
                                                                towych i słabą dynamikę eksportu usług ogółem, można przewidy-
                                                                wać, że dane za ten okres wskażą na co najmniej słabszą dynamikę
                                                                wzrostu.
                                                                  Wartość  importu  usług  budowlanych  w  kolejnych  latach  była
                                                                zdecydowanie niższa niż eksportu, ale z wyraźną tendencją wzro-
                                                                stową, wyjątkiem był rok 2020, kiedy zanotowano spadek importu
                                                                o ok. 20 p. proc. Z początkiem 2023 r. import miał wartość 4,7 mld zł.
                                                                W grupie usług pozostałych import usług budowlanych zajmuje szó-
                                                                ste miejsce z udziałem 3%. Od lat saldo obrotów usługami budowla-
                                                                nymi jest dodatnie, ostatnio wynosiło 6,4 mld zł. Warty podkreślenia
                                                                jest fakt postępującej internacjonalizacji podmiotów budowlanych,
           Źródło: opracowanie na podstawie danych GUS za odpowiednie lata  zwiększa się bowiem sukcesywnie liczba przedsiębiorstw zaangażo-
                                                                wanych  w  obroty  międzynarodowe  usługami  budowlanymi,  mimo
           kolejne dwa lata. Należy jednak podkreślić, że wyniki te podawa-  wysokiego poziomu różnego rodzaju ryzyka, szczególnie wysokiego
           ne są w cenach bieżących, a okres ten cechowała wysoka inflacja.   przy realizacji inwestycji na obcym rynku, gdy do ryzyka finansowe-
           Zważywszy na te uwarunkowania, można spodziewać się w br. co   go dochodzi ryzyko kursowe, prawne, kraju itp., a także konieczność
           najmniej silnego spowolnienia dynamiki wzrostowej.   prefinansowania realizacji dużych inwestycji.
            W produkcji budowlano-montażowej pełnej zbiorowości występo-
           wały zbliżone tendencje. Po przełomowym roku 2016, kiedy wartość   Struktura produkcji budowlano-montażowej
           produkcji zmniejszyła się, w kolejnych latach poprawiał się klimat    Zgodnie z klasyfikacją GUS sekcja Budownictwo składa się z na-
           inwestycyjny i koniunktura w budownictwie, produkcja budowlano-  stępujących  działów,  wyodrębnionych  według  rodzaju  obiektów
           -montażowa zwiększała się z rosną dynamiką, osiągając w 2018 r.   i prac budowlanych:
           poziom ok. 115 pkt. Osłabienie dynamiki zanotowano w 2019, roku   •  budynki mieszkalne i niemieszkalne,
           spowolnienia gospodarczego, a w roku pandemii, po raz pierwszy   •  obiekty inżynierii lądowej i wodnej,
           od  czterech  lat  produkcja  budowlano-montażowa  skurczyła  się   •  roboty budowlane i specjalistyczne.
           o 1,3 p. proc. Po słabym w porównaniu z przemysłem roku odbicia   Zgodnie z Polską klasyfikacją Obiektów Budowlanych dział budo-
           pokowidowego, lata 2021–2022 były okresem wzrostu, o silnej rela-  wa budynków obejmuje roboty związane z realizacją obiektów jedno
           tywnie dynamice. Ubiegły rok był dobry dla produkcji budowlano-  i wielorodzinnych oraz obiektów innego przeznaczenia – edukacyj-
           -montażowej pełnej zbiorowości – w kolejnych kwartałach notowano   nych, magazynowych usługowych itp. W dziale inżynierii lądowej
           wzrost wartości, a ostatecznie wynik za cały rok kształtował się na   i wodnej klasyfikowane są roboty związane m.in. z realizacją infra-
           poziomie 11,5 p. proc.                               struktury  transportowej,  elektroenergetycznej,  telekomunikacyjnej.
            Nieco inaczej kształtowała się sytuacja w odniesieniu do produkcji   Natomiast  roboty  specjalistyczne  to  m.in.  wykonawstwo  instalacji
           budowlano-montażowej  realizowanej  przez  podmioty  z  zatrudnie-  elektrycznej,  wodno-kanalizacyjnej,  roboty  wykończeniowe,  roz-
           niem powyżej 9 osób, bez podwykonawców. Produkcję sprzedaną   biórki.
           tej grupy podmiotów cechowały takie same tendencje, jednak ich dy-  Stabilnie od dekady największym w strukturze rodzajowej budow-
           namika była słabsza. Natomiast w pierwszych dwóch kwartałach br.   nictwa działem jest budowa obiektów inżynierii lądowej i wodnej,
           wartość produkcji budowlano-montażowej zmniejszyła się o blisko   a udział działu w produkcji całej sekcji budownictwa przekracza od
           7 p. proc., jednak kolejne dwa miesiące przyniosły poprawę sytu-  2015 r. poziom 40%. W ubr. było to 43,9% – wzrost o 2,8 p. proc. r/r,
           acji i ostatecznie w okresie I–VIII 2024 r. produkcja budowlano była   a w okresie I–VIII 2024 r. kształtuje się na poziomie 41,2% – wzrost
           mniejsza tylko o 0,5 p. proc.                        o ok. 0,1 p. proc. r/r. Jednocześnie jest to dział o największej dynami-
             Obroty usługami budowlanymi klasyfikowane są w pozycji „usłu-  ce wzrostu produkcji sprzedanej. Początkiem tendencji wzrostowej
           gi  pozostałe”  bilansu  usług.  Z  dostępnych  aktualnie  danych  NBP   był rok 2017, po latach zastoju, w kolejnych latach produkcja tego
           wynika, że z początkiem ubr. eksport usług budowlanych osiągnął   działu zwiększała się. Nawet w okresie kryzysu 2020 r. jedynie osła-
           wartość 11,1 mld zł, co oznacza wzrost o 13,3 p. proc. r/r. Od dobrego   biła się dynamika wzrostu. W roku 2023 produkcja zwiększyła się
           dla eksportu usług budowlanych roku – wartość 8,6 mld zł, w ko-  o ok. 22 p. proc. i była to dynamika najwyższa spośród wszystkich
           lejnych dwóch latach wartość eksportu zmniejszała się – 7,6 mld zł   działów  budownictwa.  Ponad  dwukrotnie  zwiększyła  się  wartość
           oraz 7,1 mld zł odpowiednio. Trend zmienił się w 2021 r., wartość   produkcji sprzedanej branży realizującej oczyszczalnie oraz branży
           eksportu wzrosła do poziomu 9,8 mld zł, tendencja wzrostowa utrzy-  realizującej obiekty sportowe i rekreacyjne. Niewielki spadek zano-
           mała się w następnym roku. W grupie usługi pozostałe eksport usług   towała branża realizująca obiekty wodne – o 8,5 p. proc. i głębszy
           budowlanych z udziałem 6% zajmuje trzecie miejsce. Tradycyjnie   – drogi lotniskowe – o ok. 28 p. proc. Branżą o najwyższej dynamice
           największym  rynkiem  eksportowym  jest  rynek  niemiecki,  następ-  wzrostu była realizacja mostów i tuneli, a następnie dróg i autostrad.
                                                                W okresie I–VIII 2024 r. zanotowano minimalny spadek produkcji

                                                                     Wartość produkcji budowlano-montażowej wg rodzajów obiektów
                                                                    Wyszczególnienie  2018  2019  2020  2021  2022  2023  I–VIII
                                                                                                               2024
                                                                 Produkcja         101,9 108,1 111,8  117  140,3 161,9  90,7
                                                                 budowlano-montażowa
                                                                 Budowa budynków    33,5  35,7  34  36,2  45,9  49,6  29,7
                                                                 Budowa obiektów
                                                                 inżynierii lądowej i wodnej  43,3  45,8  46  49,5  57,7  71,2  37,4
                                                                 Roboty budowlane
                                                                 specjalistyczne    25,2  26,6  31,8  31,3  36,7  41,1  23,5
                                                                Źródło: opracowania na podstawie danych GUS za odpowiednie lata
           Źródło: opracowania na podstawie danych GUS za odpowiednie lata  obejmują przeds. > 9 osób pracujących

           14
   9   10   11   12   13   14   15   16   17   18   19